ΟΙ ΦΙΛΟΙ ΤΟΥ ΜΠΛΟΚ

Δευτέρα, 31 Αυγούστου 2009

Egretta garzetta

Χαλκίδα 28/03/2009 

Οι λευκοτσικνιάδες είναι μεταναστευτικοί ερωδιοί. Πολλοί ξεχειμωνιάζουν στην Ελλάδα σε παράκτιους υγρότοπους. Τρέφονται με ψάρια, αμφίβια και έντομα σε ρηχά νερά, υγρά λιβάδια και βάλτους.
Το όνομα «τσικνιάς» είναι αρχαίο ελληνικό. Προέρχεται από τις λέξεις «κυκνέας» και «κυκνίας», επειδή έχει ίδιο χρώμα με τον κύκνο. Και με το φαινόμενο του τσιτακισμού (το κι-κυ γίνεται τσι-τσυ, κλπ) πρόεκυψε η λέξη «τσικνιάς». Δηλαδή: τσικνιάς < τσυκνέας < κυκνίας.
Η «Πύλη για ελληνική γλώσσα» του Κέντρου Ελληνικής Γλώσσας αναφέρει από το Λεξικό Κριαρά:
«κυκνίας ο· κυκνέας· τσυκνέας. Tο πουλί ερωδιός: Του τσυκνέα τα πουλία … εκμικρόθεν η ουρά τους διχαλή (Πτωχολ. α 811 (έκδ. τσι‑)). [μτγν. ουσ. κυκνίας. Ο τ. τσυκνέας στο Meursius (τζικνέα) και τ. τσιακνίας και τσυκνίας στο Du Cange (λ. τζιακνίας και τζινέα). T. τσυκνιάς σήμ.]»
Ο αρχαίος περιηγητής Παυσανίας αναφέρει τους «κυκνίες» τους οποίους συγχέει με αετούς: «ἀετοὺς μὲν οὖν ὀνομαζομένους κυκνίας μάλιστα ἐοικότας κύκνῳ λευκότητα οἶδα ἐν Σιπύλῳ θεασάμενος περὶ λίμνην καλουμένην Ταντάλου.»
Ενδιαφέρον έχει ότι Τσικνιάς ονομάζεται το ψηλότερο βουνό της Τήνου στο ανατολικότερο τμήμα τους νησιού, όπως και απέναντι του ο δυτικότερος κάβος της Ικαρίας λέγεται Τσικνιάς. Πρόκειται για το πιο επικίνδυνο πέρασμα του Αιγαίου, γνωστό στους ναυτικούς για τις κακοκαιρίες του.
Λαϊκά ονόματα: τσικνιάς, τσουκνιάς (Λευκάδα), ψαροφαγάς, ψαροφάγος, τρυγονοσούρτης, τρυγονοκράχτης, καλπουτσής, καρανούκας, αγερανός (Κρήτη).
Επιστημονικό όνομα: Egretta garzetta (Linnaeus, 1758).
Όνομα κατά ΕΟΕ: λευκοτσικνιάς.
Egretta < aigrette (γαλλική λέξη) θύσανος από μακριά λεπτά φτερά ερωδιών, που έβαζαν τον 19ο αιώνα στα καπέλα κυρίως των γυναικών.
garzetta = (ιταλική λέξη) μικρός ερωδιός.
λευκοτσικνιάς < λευκός + τσικνιάς.
τσικνιάς < κυκνίας.


Χαλκίδα 28/03/2009

Σχινιάς 25/04/2011

Χίος 23/04/2003

Τετάρτη, 26 Αυγούστου 2009

Gyps fulvus

Ηρακλειά 25/08/2009 Iraklia (Cyclades)
photo (c) Yiannis Gavalas Γιάννης Γαβαλάς

Το όρνιο (Gyps fulvus) έχει σπουδαίο ρόλο στο οικοσύστημα, αφού το καθαρίζει από τα πτώματα ζώων. Στην Ελλάδα υπολογίζεται ότι ζουν περίπου 400 ζευγάρια. Όπως μας πληροφορεί ο Γιάννης Γαβαλάς, στην Ηρακλειά φωλιάζουν 2-3 ζευγάρια και στη γειτονική Νάξο άλλα 1-2. Αποτελούν μια κοινή ομάδα 30-40 ατόμων που βασικά τρέφεται στη Νάξο.


Οπως σημειώνει ο Νίκος Προμπονάς στο περιοδικό «Οιωνός» της Ελληνικής Ορνιθολογικής Εταιρείας (ΕΟΕ), το διάστημα 1996-2002 παρατηρήθηκαν σε Νάξο και Ηρακλειά 5 όρνια, προερχόμενα από την Κροατία, που είχαν δακτυλιωθεί από τον Γκόραν Σούτσις (Dr.Goran Susic) στο κροατικό νησί Κρες (Cres) της βόρειας Αδριατικής.


Να υπενθυμίσουμε την σπουδαία δουλειά που κάνει ο Γιάννης Γαβαλάς στην έρευνα, καταγραφή και φωτογράφιση της άγριας ζωής στην Ηρακλειά